Kiosk Nedir?
Özet bir anlatimla kiosk sistemleri, kabin içine gizlenmis bir bilgisayar, dokunmatik bir ekrandan olusan, tanitim, reklam, bilgilendirme, yönlendirme amaçli kullanilan yüzyilin en gelismis interaktif tanitim araçlaridir. Iç mekan ve dis mekan için farkli olarak tasarlanan kiosklarda degisik renk ve modellerde tasarimlar mevcuttur. Iç mekan kiosklarinda daha çok etkileyici ve sik bir tasarim üzerinde durulurken, dis mekan kiosklarinda özellikle dayaniklilik ve basit islevsellik üzerinde durulmaktadir.
Sistem tamamen dokunmatik olarak çalismakta, ekranda beliren butonlara dokunularak istenilen bilgilere ulasilabilmektedir. Kiosk sistemlerinin getirdigi avantajlar kisaca söyle özetlenebilir:
Bilgisayar kullanim bilgisine ihtiyaç olmamasi nedeni ile herkes tarafindan kolaylikla kullanabilmekte, bu yönüyle de özellikle kamuya açik mekanlarda, kalabalik bölgelerde ve bilgi akisinin eksik ve yetersiz kaldigi mekanlarda 7 gün 24 saat açik ve ücretsiz bir kullanim alanina sahip olmaktadir.
Bagimsiz (stand alone) kiosklarin yani sira web kiosk olarak adlandirilan ve kullanicilarin Local Area Network ya da Internet üzerinden bilgilere ve web sayfalarina ulasabildigi, e-mail alip gönderebildigi sistemler de mevcuttur. Bu kiosklar hiçbir ek kablolamaya ihtiyaç duymadan wireless olarak çalisabilirler.
Printer, kart okuyucu, barkod okuyucu, money acceptor, coin box, ticket printer, web cam gibi her tür çevre ünitesinin eklenmesine uygun yapisi ile bilet satis ve rezervasyon, video konferans erisimi, e-ticaret, kredi karti ile ödeme yapma, fatura ve borç sorgulama, Internet bankaciligi gibi islemler kiosk üzerinden rahatlikla yapilabilmektedir.
Üstün güvenlik uygulamalariyla donatilmis olan kiosklari sistem çökmelerine karsi tedbirlidirler. Özellikle Internet baglantisi olan kiosklarda yapilan tüm degisiklikler sadece sistemin yeniden baslatilmasi ile ilk haline döndürülebilir.

KIOSK SISTEMLERININ EN ÇOK KULLANILDIGI ALANLAR

Ve bilgi akisi ve yönlendirme gerektiren her türlü açik ve kapali mekanlar

KIOSK SISTEMLER ILE NELER YAPILABILIR?

Web tabanli Bilgi Akisi
Bu tür sistemlerde kullanici online ya da offline olarak kurumun Internet sitesindeki bilgilere ulasabilir. Online baglantida kiosk üzerinde var olan ve istenilirse sadece belirli sayfalara yönlenebilen bir web browser ile web sayfasina ulasip istedigi bilgileri alabilir, e-mail gönderebilir. Offline baglantida ise Internet sayfasi download edilip sistemin hard diskine kaydedilir ve kullanici buradan bilgilere ulasir.
Smart Card Uygulamalari
Smart card kullanimi üzerine sayisiz kullanici kimligi ve hesabi, e-cüzdan, frequent-buyer gibi gelistirilmis uygulamalar kiosk üzerinden yapilabilmektedir.

E-Ticaret
Kullanicilarin, sanal ticaret yapan web sitelerine baglanip ürün kataloglarina ulasmasi, banka ve kredi kartlari ile satin alma islemini gerçeklestirebilmesini saglayan e-ticaret uygulamalari, kiosk üzerinden rahatlikla kullanilabilmektedir. Özellestirilmis örneklerinde bazi ürünlerin müsteriye teslimi kiosk üzerinden olabilmekte, kampanya ve indirim çeklerini kiosk üzerinden alabilmektedir.
Internet Bankaciligi
Kiosklar üzerinden bankalarin Internet sayfalarina erisilip, bankacilik islemleri gerçeklestirilebilmekte, böylelikle kullanicilar sadece ev ve isyerlerinde degil kamuya açik mekanlardan da bankacilik hizmeti alabilmektedir.
Müsteri Sadakati
Kiosklar, müsteri sadakatini saglamak ve müsteri memnuniyetini artirmak amaci ile çok sik alisveris yapan müsterilere, alisverislerinin karsiliginda indirim kuponlari, hediye çekleri ve diger promosyon aktiviteleri ile ilgili bilgi ve materyalleri sunabilirler. Ayni sistemle, müsterisine kiosk sistemler üzerinden hizmet sunan firma da müsteri bilgileri, alisveris egilimleri ve istekleri konusunda bilgi sahibi olacak, bunlari ileride ihtiyaçlari dogrultusunda kullanabilecektir.
Müsteri Servisi ve Yol Gösterme
Kiosklar, sürekli kullanima açik, ara vermeyen, herkese esit davranan, güncel bilgilerle dolu ve her zaman "on" konumunda bilgi vermeye hazir bir müsteri servisleri merkezidir. Bir mekan içerisindeki belirli bir yere ya da ürüne ulasma özelligi ile de yol gösterici interaktif bir medya özelligi tasimaktadir.
Reklam/Promosyon ve Pazarlama
Kiosklarin en güçlü yani reklam, tanitim promosyonel aktivitelere odaklanmis olmasi ve kiosk kullanicilarina network üzerinden istenilen mesaj ve bilginin aracisiz direkt olarak verilebilmesidir.
Bilet Verme
Kiosklar üzerinden yerel ag ya da Internet araciligi ile tek veya blok olarak mevcut yerlerin görüntülenmesi, rezervasyonu ve bilet satisi gerçeklestirilebilmektedir.
Sürekli Görüntü Akisi ile Tanitim
Bu sistemlerde, kiosklar üzerinden tanitimi yapilacak ürün veya hizmetin sürekli yayinlanacak bir veya birden fazla klip veya video görüntüsü tekrarlanmakta, dijital bir eglence ve reklam islevi görmektedir.
Interaktif Oyunlar
Belli kiosklar birbirlerine baglanarak gerçek zamanli ve online oyunlarda kullanilabilir. Çok oyunculu video oyunlari, casino oyunlari ve at yarislari gibi oyunlar için uygulanabilir.

Ürün / Hizmet Satis Noktasi
"Kullandikça öde" mantigi ile ürün ve hizmet alimi ücretlendirilip ticari amaçla kullanilabilir. Video konferans hizmeti, Internet erisimi, e-ticaret hizmeti, Internet telefon hizmeti gibi bir çok uygulama bu amaçla kullanim için uygundur.

KIOSK SISTEMLERIN PAZAR DURUMU

Kiosk sistemlerin dünya üzerinde 10 yili askin bir geçmisi mevcut iken Türkiye'de henüz 2-3 senedir kullanilmaktadir. Son 2 yilda dünyada 150.000'den fazla interaktif kiosk terminali kuruldugu sanilmaktadir. Bu daha önceki dönemlerin yaklasik 3 kati seviyesinde olup, son yillarda daha hizli yayginlasmasinin sebepleri olarak PC donanim maliyetlerinin düsmesi, teknolojinin güncelleme ve sistem yönetimini uzaktan yapilabilmesi dogrultusunda hizla gelismesi, insanlarin özellikle ATM makinelerini kullanarak bu teknolojiye asina olmalari, Internet’in çok hizli gelismesi, görsel ve isitsel teknolojinin özellikle multimedya uygulamalarini zenginlestirmesi sayilabilir. En çok kamu kullanimina açik yerlerde bilgilendirme, yönlendirme, ürün tanitimi, satis noktasi, bankacilik faaliyetleri, Internet erisimi ve Internet tabanli ticaret amaci ile kullanilmaktadir.



KIOSK SISTEMLERIN TEKNIK ÖZELLIKLERI

Kiosk sistemler, 3'ü temel 1'i de opsiyonel olmak üzere 4 ana parçadan olusur.
Temel bilesenleri: PC, dokunmatik ekran ve kabindir.

1. PC: Kiosk sistemi içinde yer alan ve güncel teknolojinin sundugu en yüksek konfigürasyona sahip, multimedya programlarini çalistirabilecek kapasitede bir bilgisayar.

2. DOKUNMATIK EKRANLAR: Ekran tipine göre LCD (TFT) ve CRT olmak üzere ikiye, dokunmatiklik özelligine göre ise capacitive, sensitive ve Surface Acoustic Wave olmak üzere üçe ayrilmaktadir. LCD ekranlar, monitör teknolojisinin en yeni ve gelismis ürünleri olup arkasinda tüpü olmayan, ince, görüntü kalitesi yüksek, radyasyon riski olmayan ekran tipleridir. Su andaki teknoloji 15" büyüklügü makul fiyatlara çekebilmis durumda iken 17" ve üzeri büyüklükteki ekranlar hala yüksek maliyetle satilmaktadir. CRT modeller ise arkasinda tüpü olan ve yaygin olarak bilgisayarlarda kullanilan modellerdir. 14" ve 15" büyüklügündeki CRT ekranlarin teknolojisi tüm dünya üzerinde bitmekte daha çok 17" ve üzeri modeller gelistirilmektedir. LCD teknolojisinin 17" ve üzeri modelleri daha düsük maliyetlere çekmesi ile birlikte CRT teknolojisinin tamamen ortadan kalkacagi sanilmaktadir. Dokunmatiklik özelligine göre ;

* Capacitive: Capacitive teknolojisinde ekranin dört kösesine yerlestirilen devreler, ekrana dokunan kisinin verdigi elektrik akimi ile olusan frekans degisimini algilar ve bu degisimin olustugu X ve Y koordinatlarini belirleyerek o noktaya sinyal gönderir. Bu tip ekranlar dayanikli ve yüksek görüntü kalitesine sahip olup daha çok POS uygulamalari ve kiosklarda kullanilmaktadir. Capacitive teknolojisinin avantajlari yüksek dokunma çözünürlügü, yüksek görüntü kalitesi, kir, yag ve nemden etkilenmemesidir.

* Resistive: Resistive teknolojisinde elektrik iletkenligi ve direnci olan katmanlarla kaplanmis cam ya da akrilik bir panel mevcuttur. Bu ince katmanlar görünmeyen seperatör noktalarla ayrilmistir. Ekrana dokunmak suretiyle bir basinç uygulandiginda bu basinç aynen tüm katmanlara iletilir ve elektrik akimindaki bu degisiklikler dokunma eylemini kaydeder. Resistive tipi ekranlar daha ucuz olmasina karsin görüntü kalitesi capacitive

olanlara göre daha düsüktür. Buna karsin dis etkenlere karsi daha dayaniklidir. POS uygulamalarinda, kontrol/otomasyon sistemlerinde ve dis mekan kiosklarda tercih edilmektedir. Kisaca özetlemek gerekirse bu sistemin avantajlari; yüksek dokunma çözünürlügü, her uyariciya karsi dokunma özelliginin olmasi, kir, toz, su ve isiktan etkilenmemesi iken dezavantajlari görüntü kalitesinin digerine göre %25 daha düsük olmasi, resistive katmanlarinin sert cisimlerle zarar görebilme riskinin fazla olmasi sayilabilir.

* Surface Acoustic Wave: Bu sistem en gelismis touch screen teknolojisidir. Cam üzerine yerlestirilen transducer ve reflektörlerin yardimiyla akustik dalgalarin tüm ekran üzerinden gönderilmesi ilkesine dayanir. Parmak ekran dokundugunda, dalgalar emilerek dokunma eylemi algilanir ve kaydedilir. Panelin cam olmasi ve digerleri gibi üzerinde herhangi bir yüzey kaplamasi olmamasi nedeni ile yirtilma riski yoktur ve karsilastirildiginda en dayanikli ve en yüksek görüntü kalitesine sahip sistemlerdir. Bu nedenle kamu kullanimina açik ve kullanim orani yüksek kiosk sistemlerinde önerilmektedir.

Bu sistemin avantajlari yüksek dokunma çözünürlügü, yüksek görüntü kalitesi, kalibrasyon ayarlarina ihtiyaci olmamasi iken dezavantajlari çiplak ya da eldivenli parmak ya da yumusak uçlu cisimlere cevap verirken kalem gibi sert cisimlerin dokunmasi ile çalismamasi, çok fazla kirli, tozlu yada nemli ortamlardan etkilenmesi olarak özetlenebilir.

3. KABIN: Kiosk sisteminin en görsel malzemesi kabinleridir. Ihtiyaca, kullanim alanina, kurum kimligi ve istege göre sekillenebilen kabinlerde malzeme olarak ahsap, alüminyum, plastik, paslanmaz çelik gibi bir çok malzeme bir arada kullanilabilmektedir. Genel kullanim alanlarina göre düsünüldügünde iç ve dis mekan olarak tasarlanan ve malzeme seçimi buna göre yapilan kabinlerde, dis mekanlar için çevre kosullarina dayanikli, su, toz ve günes isigindan minimum zarar görecek sekilde tasarlanirken, iç mekan kiosk kabinlerinde daha çok estetik, bulundugu çevre elemanlari ve mobilyalari ile uygunluk gözetilmektedir.

4. ÇEVRE ÜNITELERI: Kiosk sistemlerde projeye ve müsteri istegine göre çevre üniteler eklenebilmektedir. Bunlarin içinde en yaygin olanlari kart okuyuculardir. Manyetik ve smart kart okuyucu olmak üzere iki tiptir. Internet üzerinden e-ticaret yapmak, bankacilik islemleri, ekstre bilgilerine erismek gibi çok çesitli islevi ve kullanim alani vardir. Barkod okuyucular, ürün fiyati, son kullanma tarihi, ürün bilgisi ve fiyati, son kullanma tarihi gibi bilgiler erisme amaci ile yaygin olarak hipermarketlerde kullanilmaktadir. Sistemlerde kullanilan thermal yazicilar, sistemde mevcut bilgilerin, adres ve telefon numaralarinin, bilet ve kuponlarin, sira numarasinin verilmesi gibi islevleri yerine getirmektedir. Konulacak jeton ya da para alan makinelerle da kiosk sistemler birer satis merkezi olabilmekte, bu özelligi ile özellikle oyun ve sinema sektöründe kullanilmaktadir. Webcam baglantisi ile video konferans, görüntülü telefon baglantisi gibi olanaklar sunulmaktadir.